Het Hongaars EU-voorzitterschap schrijft onder de slogan ‘Make Europe Great Again’ dat het zijn termijn wil invullen om vrede, veiligheid en welvaart in Europa te behalen. In totaal heeft het EU-voorzitterschap prioriteiten geselecteerd, op basis van die drie principes vrede, veiligheid en welvaart. Het Hongaars EU-voorzitterschap wil de lijn van het Belgisch voorzitterschap doortrekken, met een focus op strategisch vermogen, migratie en veiligheid in de context van nieuwe geopolitieke verhoudingen. Maar….
* * *
Orban mag zich NIET gedragen als EU-voorzitter..!?
2024 © WantToKnow.nl/be
*
De EU neemt maatregelen om het Hongaarse EU-voorzitterschap te boycotten. Dat lijkt vanuit democratisch oogpunt behoorlijk problematisch. Bijzonder is de rol die EU-commissie-voorzitter Ursula von der Leyen in dezen speelt. De EU lijkt aardig op weg om haar imago van weinig democratische moloch bij een flink deel van de Europese publieke opinie nog wat meer kracht bij te zetten. De Hongaarse premier Viktor Orbán – zelf geen koorknaap maar vooral ook een koele minnaar van het huidige Europese buitenlandbeleid – wordt almaar systematischer als een stout jongetje in de hoek gezet.
Eerder deze week had Orbán, in een brief aan de voorzitter van de Europese Raad Charles Michel, zijn gesprekken van de voorbije twee weken met Trump, Poetin, de Chinese president Xi Jinping en de Oekraïense president Volodomyr Zelensky als een ‘vredesmissie’ omschreven. Enige scepsis daarover is absoluut op zijn plaats. Orbán vaart al veel langer een voor velen twijfelachtige koers, wanneer het op de oorlog in Oekraïne aankomt, en bij zijn goede relatie met Poetin mogen zeker de nodige vragen worden gesteld.
Naar de letter van de EU-verdragen heeft Orbán, ook als tijdelijk voorzitter van de EU, niet de feitelijke bevoegdheid om op eigen houtje een dergelijke vredesmissie te ondernemen in naam van de EU. Dat daarover enige onvrede ontstaat, is dus niet geheel onbegrijpelijk. Maar zijn het vredesbesprekingen, of is Orban het e.e.a. aan het voorbereiden..?
Tegelijk heeft het er alle schijn van dat de EU nu wel héél enthousiast op zoek is naar een stok om de hond te slaan. De Hongaarse premier toont zich al jarenlang een stevige luis in de pels van het EU-establishment, en elke misstap van Orbán lijkt vandaag dan ook goed om het Hongaarse voorzitterschap van de Europese Raad te boycotten.
Buiten proportie
De reactie van de Europese Commissie om de informele vergaderingen van vakministers tijdens het Hongaarse voorzitterschap niet bij te laten wonen door de bevoegde commissarissen maar door ambtenaren is niet alleen buiten proportie, ze is ook ongezien. Eerder had het Europees Parlement ook al beslist om de Hongaarse premier geen spreektijd te geven tijdens de openingszitting van het nieuwe parlement deze week in Straatsburg.
Dit is steeds meer ’traditie’ aan het worden, maar ‘een overvolle agenda’ wierp nu blijkbaar roet in het eten. Op de koop toe raakte nu ook bekend dat de Europese ministers van Buitenlandse Zaken van plan zouden zijn om de top die het EU-voorzitterschap traditioneel organiseert te boycotten. Ze zouden in augustus niet naar Boedapest afreizen maar in plaats daarvan een eigen top organiseren.
Alsof dit alles nog niet volstond, achtte Charles Michel – die als voorzitter van de Europese Raad de voorbije jaren zelf nochtans vooral op de lachspieren werkte – het nodig om ook nog eens een ‘boze brief’ aan Orbán te schrijven.
Selectieve verontwaardiging
Het is maar de vraag of de Commissie, de Raad en het Parlement vooral zichzelf niet in de voet schieten met de boycot van het Hongaarse EU-voorzitterschap. Enige bezorgdheid over de toestand van de rechtsstaat in Hongarije is niet overbodig, maar tot nader order is Orbán wel democratisch aan de macht gekomen en is hij dus ook een legitieme voorzitter van de Europese Raad. In het Europees Parlement maakt zijn partij bovendien ook deel uit van de derde grootste fractie, na de christendemocraten en socialisten.
Daarnaast lijkt er ook sprake van enige selectieve verontwaardiging. Misschien herinner je je nog het zg. ‘sofagate’? In het voorjaar van 2021 bracht Charles Michel, samen met Europees Commissievoorzitter Von der Leyen, een officieel bezoek aan de Turkse president Erdogan. Michel maakte daarbij zichzelf en de hele EU te schande, toen hij het allemaal kennelijk prima vond, dat er voor Von der Leyen géén stoel gereed stond; om vervolgens zonder enige gêne zelf wel plaats te nemen op de enige voorziene stoel.
![](https://i0.wp.com/www.wanttoknow.nl/wp-content/uploads/Europa-lidstaten-weglopen-EU-250x161.jpg?resize=500%2C322&ssl=1)
Waarbij hij, als voorzitter van de Europese Raad, bewust meeging in de framing van Erdogan dat er voor vrouwen op het diplomatieke toneel maar een tweederangsrol is weggelegd. De verontwaardiging was haast even groot als de reputatieschade voor de EU, maar toch kon Michel nog drie jaar ongehinderd zijn gang blijven gaan als ‘Europees president’. Het tekent de piepschuim poppenkast waar de EU toe is verworden..!
Behoeder van de democratie
Intussen zetten de linkse en centrumfracties in het Europees Parlement ook alle zeilen bij om de politieke bewegingsruimte en invloed van de Europese Patriotten – de radicaal-rechtse fractie die Orbán enkele weken geleden uit de grond stampte – tot het absolute minimum te beperken. Deze fractie telt nochtans 84 leden en is daarmee de derde grootste fractie in het het Europees Parlement.
De EVP, de socialistische, de groene en de liberale fractie gooiden het nu op een akkoord om de Europese Patriotten geen enkele van de 14 ondervoorzitters van het Europees Parlement te gunnen. Terwijl zij daar, gezien de omvang van hun fractie, uiteraard wel recht op hebben.
Het gaat bovendien ook niet zomaar om een symbolische functie. Samen met parlementsvoorzitter Metsola en de quaestoren vormen die vicevoorzitters het Bureau van het EP. Dat regelt onder meer de interne organisatie en houdt toezicht op de financiën. De ondervoorzitters krijgen ook taken gedelegeerd door de voorzitter en kunnen die ook vervangen.
De huidige EU-aanpak lijkt nogal hypocriet voor een instelling die zich overal ter wereld graag opwerpt als een behoeder van de democratie. Tijdens het Hongaarse voorzitterschap en al zeker na de recente Europese verkiezingen is het blijkbaar een stuk lastiger geworden om een aantal democratische spelregels ook in eigen huis consequent toe te passen.